Bad Habits - Ed Sheeran (2021)

TL;DR: "Bad Habits" parıltılı bir gece kulübü şarkısı gibi görünse de, aslında gecenin geç saatlerinde insanı kendine zarar veren alışkanlıklara sürükleyen o tatlı ama tehlikeli cazibeyi anlatıyor. Ed Sheeran burada ilk kez kendini bir vampir olarak gösterip, kötü kararların nasıl iyi hissettirdiğini neşeli bir disko ritmiyle itiraf ediyor.

Görünenin altındaki gerçek

İlk dinlediğinizde "Bad Habits" tertemiz bir yaz hiti gibi gelir. Parlak synth'ler, ayakları yerinde durduramayan bir tempo, stadyum büyüklüğünde bir nakarat. Ama şarkının kalbinde aslında oldukça karanlık bir hikâye yatıyor: Bir insanın gece yarısından sonra başına gelen ve sabaha kadar pişman olmayacağını sandığı, sabah olunca da pişman olduğu o döngü. Sheeran'ın anlatmak istediği şey, kötü alışkanlıkların neden bu kadar yapışkan olduğu. Çünkü onlar tam da o anda harika hissettiriyor; bedeli ise hep sonraya kalıyor.

Şarkının dehası tam burada. Sheeran karanlık temayı melankolik bir baladla değil, neşeli bir dans pop'uyla anlatmayı seçti. Sözler bir bağımlılığı, kontrolü kaybetmeyi, kendine söz verip tutamamayı anlatırken müzik tam tersine sizi pistin ortasına çekiyor. Bu çelişki tesadüf değil. Kötü alışkanlıkların kandırması da böyle değil mi? Tehlikeli olan şey hiç tehlikeli görünmez, aksine çok eğlenceli gelir.

Hikâyenin arka planı: ara verdikten sonra dönüş

Ed Sheeran, 2019 sonunda kariyerinin en yoğun döneminin ardından uzun bir mola verdiğini açıklamıştı. Yıllarca süren turneler, art arda çıkan plaklar ve durmak bilmeyen bir tempo onu tüketmişti. Eşi Cherry Seaborn ile evlendi, ilk çocukları dünyaya geldi ve sanatçı bir süreliğine sahneden, sosyal medyadan, kameralardan uzaklaştı. "Bad Habits" işte bu dinlenme döneminin ardından gelen geri dönüş şarkısıydı; Haziran 2021'de yayımlandı ve onun "=" (Equals) adlı albümünün ilk teklisi oldu.

Sheeran'ın bu şarkıyla yapmak istediği şey aslında kendini yeniden icat etmekti. O güne kadar akustik gitarıyla, samimi aşk baladlarıyla, sokak müzisyeni ruhuyla tanınıyordu. "Bad Habits"te ise bizi karşılayan tamamen başka bir Ed Sheeran var: 80'lerin synth-pop'undan, disko ışıltısından ve modern dans müziğinden beslenen, neredeyse karanlık bir prodüksiyon. Şarkıyı uzun süredir birlikte çalıştığı yapımcı Fred again.. ve Johnny McDaid ile birlikte yazdığı söyleniyor; bu üçlü, Sheeran'ın akustik konfor alanından çıkıp gece kulübü dünyasına adım atmasını sağladı.

Klip tarafında ise Sheeran iyice cesur davrandı. Kendisini soluk yüzlü, mor takım elbiseli, sivri dişli bir vampir olarak canlandırdığı video büyük yankı uyandırdı. Vampir metaforu boşuna seçilmemişti: Geceye ait olan, gün ışığında varlığını sürdüremeyen, başkalarının enerjisiyle beslenen bir yaratık. Tıpkı kötü alışkanlıklar gibi. Gece güçlü, gündüz utanç verici.

Türkiyeli dinleyiciler için buradaki kültürel köprü oldukça tanıdık olabilir. Çünkü "gece yarısından sonra alınan kararların sabaha pişmanlık olarak dönmesi" fikri, Türk pop ve arabesk geleneğinde derin kökleri olan bir temadır. Gecenin getirdiği özgürlük ve sabahın getirdiği hesaplaşma, Türkçe sözlerin çok sevdiği bir ikilemdir. Sheeran bu evrensel duyguyu Batılı bir disko paletiyle anlatsa da, anlattığı his Türkiyeli bir kulağa hiç de yabancı gelmez. Üstelik şarkının yayımlandığı dönemde Türkiye'de gece hayatının pandemi kısıtlamalarından yeni yeni çıktığı, insanların yeniden dışarı çıkma, yeniden "yaramazlık yapma" özlemiyle dolduğu bir atmosfer vardı. "Bad Habits" tam da bu özlemin sesi gibi oldu.

Sözlerin gerçekten anlattığı şey

Şarkının anlatıcısı, gece çöktükçe içindeki kontrolün de elinden kaydığını fark eden biri. Gündüz aklı başında, sorumlu, makul kararlar veren bu kişi, akşam olunca bambaşka birine dönüşüyor. Sheeran bu dönüşümü, bir şeyin başlangıcının her zaman çok iyi hissettirdiğini ama sonunun hep aynı yere çıktığını anlatarak resmediyor. Yani sorun başlangıçta değil. Sorun, o başlangıcın seni nereye sürüklediğini bildiğin halde yine de o yola girmen.

Anlatıcı, kötü alışkanlıklarının kendisini geceleri uyanık tuttuğunu, onlarla baş başa kaldığını itiraf ediyor. Burada "kötü alışkanlık" kasıtlı olarak muğlak bırakılmış. Sheeran hiçbir zaman tam olarak neyden bahsettiğini söylemiyor; içki mi, partiler mi, zararlı bir ilişki mi, başka bir bağımlılık mı? Bu belirsizlik şarkının gücünü artırıyor, çünkü her dinleyici kendi kötü alışkanlığını o boşluğa yerleştirebiliyor. Kiminin için bu telefonu bırakamamak, kiminin için yanlış birine geri dönmek, kiminin için ise daha ciddi bir bağımlılık.

Şarkının en çarpıcı yanı, anlatıcının pişmanlık ile keyif arasında sıkışmış olması. Kötü alışkanlıkların ona zarar verdiğini biliyor ama aynı zamanda onlardan aldığı hazzı da inkâr edemiyor. Sheeran bu çelişkiyi yargılamadan anlatıyor; ahlak dersi vermiyor, sadece insanın bu zaafını dürüstçe masaya yatırıyor. İşte bu dürüstlük, şarkıyı basit bir dans parçasından çıkarıp gerçek bir itirafa dönüştürüyor.

Nakaratta sürekli geri dönen o döngü hissi de bilinçli. Müzik tekrar ettikçe, kötü alışkanlığın kendisi de tekrar ediyormuş gibi geliyor. Bir kısır döngü. Bırakmaya söz veriyorsun, sonra yine başlıyorsun, sonra yine pişman oluyorsun, sonra yine söz veriyorsun. Şarkının yapısı bu döngüyü taklit ediyor ve dinleyiciyi de o döngünün içine çekiyor.

Kültürel bağlam ve mirası

"Bad Habits" çıktığı anda dünya listelerini ele geçirdi. Birleşik Krallık listelerinde haftalarca bir numarada kaldığı, Sheeran'ın o ülkedeki en uzun süre zirvede kalan tekillerinden biri olduğu söyleniyor. Amerika'da da büyük başarı gösterdi ve şarkı kısa sürede 2021 yazının imza parçalarından birine dönüştü.

Ama şarkının asıl önemi sadece ticari başarısında değil. "Bad Habits", Ed Sheeran'ın kim olduğuna dair algıyı değiştirdi. O güne kadar onu "gitarlı sevimli çocuk" olarak gören müzik dünyası, birden onun karanlık, dans odaklı, neredeyse gotik bir estetiği de taşıyabileceğini gördü. Bu, kariyerinin ortasında risk alan bir sanatçının cesur hamlesiydi ve karşılığını fazlasıyla aldı.

Şarkı ayrıca o dönemin müzik trendini de yansıtıyordu. 2020 ve 2021'de, pandemi nedeniyle yıllarca kapalı kalan gece hayatının özlemini çeken bir nesil, dans müziğine dönmüştü. The Weeknd'in "Blinding Lights"ından Dua Lipa'nın "Future Nostalgia"sına kadar, 80'lerin synth estetiği yeniden popüler kültürün merkezine oturmuştu. Sheeran da "Bad Habits"le bu dalgaya katıldı ama kendi imzasını ekledi: O karanlık vampir hikâyesi ve sözlerdeki dürüst öz-eleştiri.

Sheeran'ın bu şarkıyla aldığı ödüller de azımsanamaz. Şarkı, çeşitli müzik ödüllerinde adaylıklar aldı ve sanatçının yaratıcı yelpazesini genişlettiğinin resmî tescili gibi oldu. Canlı performanslarda ise şarkı bambaşka bir hayat kazandı; Sheeran bu parçayı stadyumlarda binlerce kişiyle birlikte söylerken, karanlık temalı bir şarkının nasıl kolektif bir kutlamaya dönüşebileceğini kanıtladı.

Bugün hâlâ neden etkiliyor?

"Bad Habits"in zamana direnmesinin sebebi, anlattığı duygunun hiç eskimemesi. Kötü alışkanlıklar evrensel ve sonsuz. Her nesil, her kültür, her insan kendine zarar verdiğini bildiği halde vazgeçemediği bir şeyle boğuşur. Sheeran bu temayı o kadar geniş ve esnek tuttu ki, şarkı yıllar geçtikçe yeni anlamlar kazanmaya devam ediyor.

Bir diğer sebep ise şarkının o tuhaf melankoli-neşe dengesi. Üzgün olduğunuzda bile dans edebileceğiniz, dans ederken bile içinizdeki o pişmanlığı hissedebileceğiniz türden bir parça bu. Bu ikilik, modern hayatın temposuna çok uyuyor; mutluymuş gibi yapıp aslında bir şeyle savaştığımız, gülümserken içten içe yorulduğumuz bir çağda yaşıyoruz. "Bad Habits" işte bu maskeyi anlatıyor.

Türkiyeli dinleyiciler için şarkı bir başka açıdan da güncel kalıyor. Türk müziğinin gece, pişmanlık ve özlem üzerine kurulu zengin geleneği düşünüldüğünde, "Bad Habits"in anlattığı duygu yabancı değil; sadece farklı bir dilde, farklı bir ritimde söyleniyor. Bir arabesk şarkısının kalbindeki o "kendime yazık ettim ama yine de vazgeçemiyorum" hissi, Sheeran'ın disko ışıkları altında anlattığı şeyle şaşırtıcı derecede akraba.

Son olarak, "Bad Habits" insanlara şunu hatırlatıyor: Mükemmel olmak zorunda değilsin. Hepimizin kötü alışkanlıkları var, hepimiz bazen kontrolü kaybediyoruz ve bunu itiraf etmek utanılacak bir şey değil. Sheeran bu şarkıyla zaaflarını bir sahneye çıkarıp dans etti. Belki de şarkının en güzel yanı bu: Kusurlarını saklamak yerine onları yüksek sesle, herkesin önünde, ritimle söylemek.

Daha derine dalmak için

🎧 Sese kendini bırak

Ed Sheeran = (Equals) albümü — "Bad Habits"in yer aldığı albümü baştan sona dinleyin. Sanatçının dans pop'una açılan bu yeni kapısının tam resmini ancak albümün tamamında görebilirsiniz.
Ed Sheeran vinyl plak koleksiyonu — Şarkının o parlak synth'lerini ve derin bas hattını analog sıcaklıkta deneyimlemek isterseniz, vinyl baskı bambaşka bir keyif sunuyor.
2021 pop hitleri derlemesi — "Bad Habits"i o dönemin diğer synth-pop devleriyle yan yana dinleyin; The Weeknd ve Dua Lipa'nın yanında nasıl konumlandığını fark edeceksiniz.

📚 Hikâyenin peşinden git

Ed Sheeran biyografi kitabı — Sokak müzisyenliğinden stadyum yıldızlığına uzanan yolculuğunu okuyun. "Bad Habits"teki o ani dönüşümün nereden geldiğini ancak hikâyesinin tamamıyla anlarsınız.
Pop müzik söz yazımı üzerine kitaplar — Sheeran'ın karanlık bir temayı neşeli bir melodiyle nasıl evlendirdiğini merak ediyorsanız, söz yazımının bu zanaatını anlatan kaynaklar size kapı aralar.
Modern müzik endüstrisi üzerine kitaplar — Bir tekil şarkının nasıl küresel bir hite dönüştüğünü, pazarlama ve kültürel zamanlamanın rolünü anlamak için.

🌍 Mekânları ziyaret et

Londra müzik turu rehberi — Sheeran'ın kariyerini inşa ettiği Londra'nın müzik mekânlarını keşfedin. Şarkının gece kulübü ruhunu kendi gözünüzle görmek isterseniz.
İngiltere seyahat rehberi — Sheeran'ın memleketi olan İngiltere'nin küçük kasabalarından büyük sahnelerine uzanan dünyasını dolaşmak için kapsamlı bir rehber.
Gece hayatı ve kulüp kültürü kitapları — "Bad Habits"in beslendiği o gece dünyasının kültürel tarihini merak edenler için ilham verici okumalar.

🎸 Kendin deneyimle

Akustik gitar başlangıç seti — Sheeran'ın her şeyi başlattığı enstrümanla tanışın. "Bad Habits"i akustik bir düzenlemeyle çalmak, şarkının melodik iskeletini anlamanın en güzel yolu.
Loop pedalı ve müzik ekipmanı — Sheeran'ın canlı performanslarının imzası olan loop pedalıyla tek kişilik bir orkestra kurun; şarkının katmanlarını kendiniz inşa edin.
MIDI klavye ve synth ekipmanı — Şarkının o parlak 80'ler synth hattını kendi prodüksiyonunuzda yeniden yaratmak isterseniz, başlangıç için ideal bir araç.

🎵 Bu şarkıyı dinle

🤖 Daha fazlasını sor:

"Bad Habits"in klibindeki vampir teması şarkının anlamıyla nasıl bağlantılı?
Ed Sheeran neden akustik tarzından bu kadar farklı bir dans şarkısı yaptı?
2021'de 80'ler synth-pop estetiği neden bu kadar popülerdi?

Bad Habits